Rechterlijke interpretatie tussen machtenscheiding en gerechtigheid

Abstract

Rechterlijke interpretatie is het maken van een keuze tussen verschillende methoden en technieken om het recht te duiden en te ontwikkelen. Dit wil echter niet zeggen dat deze interpretatie willekeurig is. De rechter die het recht uitlegt en uitwerkt, laveert tussen het geldend recht en zijn eigen rechtsbewustzijn. Op macroniveau is het aan de democratisch gelegitimeerde wetgever om inhoud te geven aan de idee van de gerechtigheid, op microniveau is het de rechter die haar verfijnt, concretiseert en uitbouwt. Daarbij staat het primaat van de politiek buiten kijf, maar de rechter schroomt niet om, mede in het belang van toekomstige generaties, de juridische grenzen waaraan de politieke organen gebonden zijn, te verhelderen, verder te ontwikkelen, of soms zelfs vorm te geven. Daarbij is de rechter minder ver verwijderd geraakt van Montesquieu’s opvattingen over de machtenscheiding dan menigeen denkt.